Categorie: Netwerk nieuws

Categorieën
Netwerk nieuws Nieuws

Nieuw onderzoek: meerderheid Nederlanders wil rookvrije films, series en socials

Twee derde van de Nederlanders wil dat roken en vapen niet meer te zien is in films, op tv, in tijdschriften, in muziekvideo’s en op (social) media. Dit blijkt uit nieuw onderzoek van Hartstichting, KWF en Longfonds (Gezondheidsfondsen voor Rookvrij). Ook vinden de meeste Nederlanders dat professionals in deze sector zoals regisseurs, acteurs, muzikanten en influencers hun verantwoordelijkheid hierin moeten nemen. Uit het onderzoek blijkt verder dat 73 procent van de Nederlanders vindt dat rookvrij het nieuwe normaal is. 

Onder anderen regisseur Tim Oliehoek, presentator Dieuwertje Blok, hoofdredacteur LINDA.meiden Mandy Woelkens, actrice Olivia Lonsdale en artiest Nnelg maken zich hard om het aantal rookbeelden in de media te verminderen. Samen met de Gezondheidsfondsen voor Rookvrij zijn zij een campagne gestart voor een Rookvrije Generatie. 

Onderzoek: geen rookbeelden

Beelden met rokende en vapende mensen komen nog altijd veel voor in populaire series, films en muziekvideo’s gericht op jongeren. Onderzoek toont aan dat hogere blootstelling aan rookbeelden in films ervoor zorgt dat jongeren twee keer meer kans hebben om te gaan roken. Uit nieuw draagvlakonderzoek, uitgevoerd door Kantar Public in opdracht van Gezondheidsfondsen voor Rookvrij, blijkt dat de meeste Nederlanders roken en vapen uit de media willen bannen. De meerderheid (66 procent) van de respondenten vindt dat deze verslaving niet meer in beeld gebracht moet worden in films, series en op YouTube. Bovendien geeft 77 procent van de Nederlanders aan dat influencers op social media het goede voorbeeld moeten geven en geen rookwaar of vapes in beeld moeten brengen. Ook popartiesten (69 procent), regisseurs (67 procent) en acteurs (66 procent) moeten volgens de respondenten hun verantwoordelijkheid nemen en deze producten niet meer tonen.

Stop verheerlijking rookimago

Carla van Gils, directeur KWF en voorzitter Gezondheidsfondsen voor Rookvrij: “Terwijl steeds meer plekken rookvrij zijn, is de (online) belevingswereld nog verre van rookvrij. Iedere dag worden jongeren geconfronteerd met rokende mensen in de media. We moeten stoppen met jongeren het signaal te geven dat roken aantrekkelijk of interessant is, terwijl het extreem ziekmakend en verslavend is. We zijn ontzettend blij dat er nu invloedrijke mensen uit diverse media opstaan die hierin het voortouw nemen en andere vakgenoten oproepen om hen te volgen. Hiermee zetten zij de norm voor een nieuwe generatie.”

Decennialang heeft de tabaksindustrie gebouwd aan het imago van roken; dit is overgenomen door de film-, mode- en muziekindustrie. Mandy Woelkens, hoofdredacteur LINDA.meiden magazine: “Tijdens fotoshoots werd een sigaret gezien als een cool accessoire. Met de kennis van nu, is het tijd dat de media de verantwoordelijkheid nemen en geen sigaretten en vapes meer laten zien. We moeten het goede voorbeeld geven. Het voegt niks toe om het wel in beeld te brengen.” 

Geen BN’ers meer rokend in beeld

Invloedrijke mensen uit de media zoals Mandy Woelkens, Dieuwertje Blok, William Rutten, Tim Oliehoek, Olivia Lonsdale, Nicole Huisman, Sterre Koning, Nnelg en Défano Holwijn strijden tegen verheerlijking van roken in hun eigen sector. Hiervoor maken ze een statement op rookvrij.nl. Zo belooft Mandy Woelkens geen sigaretten en vapes te laten zien in LINDA.meiden. Samen met Gezondheidsfondsen voor Rookvrij roept zij andere vakgenoten op om hetzelfde te doen.

Ga naar www.rookvrij.nl en lees meer over de persoonlijke motivatie van deze mediamakers.

Bekende Nederlanders zoals Tim Oliehoek, Dieuwertje Blok en Mandy Woelkens zetten zich in voor rookvrije tv-, film-, muziek-, mode- en fotografiewereld

Categorieën
Netwerk nieuws Nieuws

Artsen Slaan Alarm: help je de dodelijke tabaksindustrie of help je ons artsen?

Het gebruiken van een e-sigaret/vape is ongekend populair geworden onder jongeren. De snoepwinkel van de tabaksindustrie is, tot grote zorgen van Nederlandse artsen, sterk vertegenwoordigd op TikTok. Massaal vapen creators in hun populaire video’s. Hiermee maken ze (onbewust) reclame voor de tabaksindustrie, promoten en normaliseren ze vapen en helpen ze jongeren aan een dodelijke verslaving. Een collectief van bekende en gerenommeerde Nederlandse artsen, waaronder Diederik Gommers (IC-arts), Wanda de Kanter (Voorzitter Rookpreventie Jeugd) en Noor Rikkers (Kinderlongarts) maken zich grote zorgen en slaan alarm op TikTok. Met persoonlijke en confronterende reactievideo’s op het social-mediaplatform gaan ze het gesprek aan met vapende creators, waaronder Rene Watzema (110K volgers), Robert Rodenburg (130,3K volgers) en Lauren Lois (356,7K volgers). 

De artsen slaan alarm

Het doel van de artsen met hun verschijning op TikTok? De creators doen stoppen met het (onbewust) promoten van de schadelijke vapes op TikTok, het social media-platform dat vooral jonge kinderen bereikt. Door het vapen te laten zien normaliseren de influencers het en maken ze het onderdeel van een bepaalde ‘lifestyle’. Met de persoonlijke reacties hopen de artsen tot de creators door te dringen: “Door vapen te laten zien in je video’s werk je in feite voor de tabaksindustrie. Dat is heel sluw van ze, maar ik denk dat jij slimmer bent. Want ik kan me niet voorstellen dat jij deze industrie rijk wil maken door jouw volgers verslaafd te maken.” Daarom is de grote hamvraag vanuit de artsen: help je de dodelijke tabaksindustrie rijk te worden aan verslaafde jongeren of help je mij door niet meer te vapen in je content, zodat minder mensen ziek worden?  De keuze is aan jou.

Vapen: de snoepwinkel van de tabaksindustrie

Jaarlijks overlijden alleen al in Nederland zo’n 20.000 mensen aan de gevolgen van roken. Om die gestorven rokers te vervangen is de tabaksindustrie voortdurend op zoek naar nieuwe gebruikers: ‘replacement smokers’. Met leuke kleurtjes en zoete smaakjes worden jongeren verleid te beginnen met vapen, wat in veel gevallen uiteindelijk resulteert in de overstap naar sigaretten. In Nederland mag voor (elektronische) sigaretten geen reclame worden gemaakt, ook is het verboden om op TikTok deze producten te promoten. Hier wordt echter nauwelijks op gehandhaafd. Zo maken onwetende creators dus (onbewust) sluikreclame en normaliseren ze het gebruik van de zeer verslavende e-sigaretten.

“Ik haat de tabaksindustrie, maar je moet bijna bewondering hebben voor hun geraffineerde marketing. De e-sigaret wordt gepropageerd als een gezonder alternatief voor de sigaret, wat het natuurlijk absoluut niet is. Door de vele kleurtjes en lekkere smaakjes worden jongeren op een sluwe manier misleid. Elke week raken honderden kinderen hierdoor verslaafd aan roken – een aanzienlijk deel van hen overlijdt daar op termijn aan. Creators hebben niet door dat ze een uithangbord voor de tabaksindustrie zijn, dat is slecht nieuws en hier moet echt zo snel mogelijk verandering in komen,” aldus kinderlongarts Noor Rikkers.

Het ‘coole’ imago van vapen

17% van de jongeren (12 t/m 16 jaar) geeft aan ooit gerookt te hebben. Creators spelen hier een grote rol bij, want jongeren zijn erg beïnvloedbaar door hun ‘idolen’. Vroeger waren dit leraren, ouders, vrienden van de sportclub of de voorbeelden waar ze over lazen in hun favoriete magazine. Tegenwoordig spenderen ze meerdere uren per dag op TikTok; het ongekend populaire en verslavende platform waar vele video’s te zien zijn van ‘vapende’ idolen. Een van die idolen: Dylan Haegens, goed voor 1,5 miljoen volgers op TikTok, geeft aan zich bewust te zijn van de voorbeeldfunctie die hij heeft. 

“Ik maak nu al langer dan 10 jaar online content en toen ik begon had ik nooit verwacht dat jongeren de dingen die ik tof vind of laat zien in mijn video’s ook zouden willen. Inmiddels ben ik me hier wel van bewust en hou ik hier ook rekening mee. Ik zal bijvoorbeeld geen energiedrankjes gaan aanprijzen die slecht zijn voor je gezondheid. Gelukkig zijn er veel van mijn collega’s ook bewust mee bezig, maar er zullen altijd mensen zijn die hier toch iets minder op letten. Ik denk dat dat vooral komt omdat ze zelf nog niet doorhebben hoe groot hun invloed is.”

In de confronterende campagnevideo spreekt Dylan met Noor Rikkers over de invloed van vapende creators. Samen roepen ze, via #artsenslaanalarm, op om als creator het goede voorbeeld te geven door geen vapes meer in beeld te brengen. Dus de vraag voor alle creators in Nederland: help je de dodelijke tabaksindustrie of help je de artsen?

Wat kan jij doen?

Help mee en deel de video’s:

Categorieën
Netwerk nieuws Nieuws Onderzoek

Aandacht voor Onderzoeksagenda Tabaksontmoeding in het licht van de Rookvrije Generatie tijdens het NNvT Congres

Op vrijdag 14 april 2023 tijdens het jaarlijkse NNvT Congres verzorgen ZonMw en Gezondheidsfondsen voor Rookvrij (GvRV) de sessie ‘Onderzoeksagenda Tabaksontmoediging: zijn we op de goede weg?’ Prof.dr. Onno van Schayck reflecteert daarin op de toegevoegde waarde van onderzoek naar tabaksontmoediging in het licht van de Rookvrije Generatie.

Onderzoeksagenda Tabaksontmoediging

De onderzoeken die tijdens deze sessie aan bod komen zijn gebaseerd op de Onderzoeksagenda Tabaksontmoediging van de Alliantie Nederland Rookvrij (afgekort ANR en tegenwoordig: GvRV), die tot stand kwam in samenwerking met wetenschappers, gezondheidsfondsen, ZonMw en partners van de ANR. De onderzoeksagenda vormde de basis voor meerdere projecten die inmiddels tot stand zijn gekomen, naar aanleiding van twee onderzoeksoproepen.

Subsidie-oproep ZonMw

Vier consortia richten zich op effect- of implementatieonderzoek naar het gebruik en beter bereik van bestaande interventies op het gebied van tabaksontmoediging. Deze samenwerkingsverbanden zijn ontstaan uit onze subsidieronde van ZonMw in 2017.  Inmiddels zijn deze projecten in de afrondende fase en komen er veel inzichten naar voren hoe bestaande interventies beter gebruikt kunnen worden.

Onderzoeksoproep gezondheidsfondsen

In 2018 is ruim 1 miljoen euro beschikbaar gesteld door vijf gezondheidsfondsen voor onderzoek naar effectief tabaksontmoedigingsbeleid. Het Diabetes Fonds, Longfonds, KWF, Hartstichting en de Trombosestichting wilden zo beleidsonderzoek naar tabaksontmoediging stimuleren, om te komen tot een Rookvrije Generatie.  

Vijf projectteams zijn vervolgens per 1 september 2019 van start gegaan met onderzoek naar de ontwikkeling en invoering van effectief nationaal en lokaal tabaksontmoedigingsbeleid. Welke onderzoeken dit zijn lees je hieronder. De projectleiders lichten deze kort toe.

(1) Reacties op geplande tabaksontmoedigingsmaatregelen

Prof.dr. Gera Nagelhout, Onderzoeksinstituut IVO:
“Dit onderzoek gaat over hoe de tabaksindustrie reageerde op de implementatie van drie tabaksontmoedigingsmaatregelen die in 2020 door de Nederlandse overheid werden geïmplementeerd: (1) neutrale tabaksverpakkingen; (2) grote tabaksaccijnsverhogingen en (3) het uit het zicht halen van tabaksproducten bij verkooppunten.”

(2) Uitbreiding van rookvrije zones: hoe beschermt dit kinderen en wat is er voor nodig om ze in Nederland in te voeren?

Dr. Jasper Been, Erasmus MC:
“Rookvrije omgevingen verbeteren de gezondheid van kinderen en dragen bij aan een Rookvrije Generatie. Ons onderzoek laat zien dat er veel maatschappelijke steun is voor verdere uitbreiding van rookvrije omgevingen in Nederland, vooral daar waar kinderen vaak komen. We kunnen hierin veel leren van andere landen waar nieuwe rookvrije omgevingen al ingevoerd zijn én effectief zijn gebleken.”

(3) De impact van het verhoging van tabaksaccijns op het roken in Nederland

Drs. Cloé Geboers, Universiteit Maastricht:
“In het project “Impact of tobacco taxation on smoking in the Dutch context” onderzoeken wij de impact van tabaksaccijns op rookgedrag. Onderzoeksvragen zijn bijvoorbeeld of mensen minder zijn gaan roken of gestopt zijn door accijnsverhogingen, maar ook of zij ander gedrag vertonen zoals het kopen van sigaretten over de grens. We onderzoeken dit aan de hand van data die sinds 2008 wordt verzameld onder een groep mensen die roken of hebben gerookt (het International Tobacco Control (ITC) Policy Evaluation Project).”

(4) Evaluatie van het uitstalverbod op tabak in Nederland

Dr. Mirte Kuipers, Amsterdam UMC:
“In dit project onderzoeken wij in vier Nederlandse steden hoe de zichtbaarheid van tabaksproducten in de winkelomgeving veranderde, nadat winkels sigarettenpakjes en andere tabaksproducten uit het zicht moesten halen voor de klanten (het ‘uitstalverbod’). Ook onderzoeken wij hoe dit de blootstelling van jongeren aan tabaksproducten en –reclame beïnvloedt en hun risico om te beginnen met roken. Met de resultaten willen we begrijpen wat de effecten zijn van het uitstalverbod en hoe dit beleid verbeterd kan worden.”

(5) Meeroken op openbare plekken in de buitenlucht: wat doet dat met de luchtkwaliteit?

Dr. Jeroen Bommelé, Trimbos-instituut:
“Wij hebben op verschillende plekken door heel Nederland gemeten hoeveel nicotine je binnenkrijgt als er iemand bij je in de buurt rookt. We hebben dat gedaan op terrassen, bij ov-haltes en voor ingangen van publieke gebouwen. Dit zijn namelijk plekken waar nog veel gerookt wordt.”

Tijdens de interactieve sessie op het NNvT congres reflecteren we samen met de projectleiders op de toegevoegde waarde van de onderzoeken in het licht van de Rookvrije Generatie. Wat is de doorwerking van kennis naar de praktijk? Wat zijn relevante learnings? Kom ook op vrijdag 14 april naar Utrecht! Ga voor meer informatie en inschrijving naar de website van het NNvT.

Categorieën
Netwerk nieuws Nieuws

Zorg voor een rookvrije start: laat mijn dromen niet in rook opgaan

Tabaksrook heeft zeer schadelijke effecten op (ongeboren) baby’s en opgroeiende kinderen. In Nederland roken helaas nog steeds meer dan één miljoen ouders van thuiswonende kinderen. Ook is het aantal vrouwen dat rookt tijdens de zwangerschap is de afgelopen jaren niet afgenomen. Hun (ongeboren) kinderen lopen risico op gezondheidsschade door tabaksrook en dreigen daardoor hun dromen in rook te zien opgaan.

De Taskforce Rookvrije Start lanceert daarom de nieuwe campagne “Zorg voor een rookvrije start”. Zorgverleners die betrokken zijn bij de zwangerschap en opgroeiende kinderen worden hiermee opgeroepen om in actie te komen. Zorgverleners kunnen namelijk het verschil maken voor een rookvrije start voor ieder kind. Maar hoe?

Behandeling van verslaving

Roken wordt vaak nog als een ongezonde leefstijlkeuze gezien, in plaats van een verslavingsziekte. Veel zorgverleners koppelen het niet kunnen stoppen met roken van (aanstaande) ouders aan een gebrek aan motivatie. Veel ouders willen wel stoppen, maar krijgen niet de juiste ondersteuning. Het is aan zorgverleners om naast deze (aanstaande) ouders te gaan staan en hen te verwijzen naar erkende stoppen-met-rokenbegeleiding.

Hulpmiddelen voor een rookvrije start

Rookvrije Start helpt daarbij. Op www.rookvrijestart.nl staan hulpmiddelen waarmee je leert een motiverend gesprek te voeren en laagdrempelig te verwijzen, zoals een gesprekskaart met voorbeeldzinnen en gratis scholing. Ook kun je hier (aanstaande) ouders eenvoudig verwijzen naar de telefonische coaches van Rookvrije Ouders (vergoed vanuit de basisverzekering).

Categorieën
Netwerk nieuws Nieuws Onderzoek

Kankeratlas: long- en hoofdhalskanker komen zichtbaar vaker voor in achterstandswijken

Long- en hoofdhalskanker komen aanzienlijk meer voor in gebieden met een achterblijvende sociaaleconomische status. Dat blijkt uit de vandaag gelanceerde Nederlandse Kankeratlas van het Integraal Kankercentrum Nederland (IKNL). Zo’n 80% van de longkankergevallen heeft roken als oorzaak. Dit betekent dat er meer gerookt wordt door mensen in armere wijken. En dat biedt kansen voor rookpreventie door lokale overheden.  

Inzetten op preventie

Delen van onder andere de vier grote steden kleuren donkerrood op een kaart van kankerpatiënten in Nederland. Door de regionale verschillen te laten zien, hoopt IKNL op meer preventie. ”Je ziet heel duidelijk dat de sociaaleconomische status van mensen ook tot gezondheidsverschillen leiden. Dat moeten we niet willen,” aldus Valery Lemmens, hoofdonderzoeker bij het IKNL en bedenker van de atlas.

Het IKNL roept daarom beleidsmakers op om het voortouw te nemen in het aanpakken van een ongezonde leefomgeving. Hoe? Onder andere met het verhogen van accijnzen op tabak, verminderen van het aantal verkooppunten van tabak en door op wijkniveau maatregelen te nemen die de leefomstandigheden verbeteren.

Een rookvrij leven voor iedereen

In een aantal Nederlandse wijken is eind vorig jaar al begonnen met een integrale, lokale aanpak vanuit het programma ‘Een rookvrij leven voor iedereen‘, een initiatief van Pharos en GGD GHOR Nederland. In zeven wijken wordt nu gezamenlijk gezocht naar de betekenis van roken en de samenhang met sociale problemen in de wijk. Zo ontdekken de deelnemers stapsgewijs hoe ze met een lokaal team tot een passende wijkspecifieke aanpak kunnen komen.

Bronnen: KWF, NOS, Algemeen Dagblad

Categorieën
Netwerk nieuws Nieuws Onderzoek

Gebruik van tabak onder mbo- en hbo-studenten van 16-18 jaar blijft hoog

Female student talking with classmates and smiling in lecture room. University students in classroom after lecture.

Hoewel in 2019 het aantal rokende mbo- en hbo-studenten van 16-18 jaar af nam, is dit in 2021 niet verder gedaald. Dit blijkt uit de vierde meting van de middelenmonitor mbo-hbo van het Trimbos-instituut.

Aantal studenten dat rookt neemt niet meer af

Bijna de helft van de studenten van 16 tot en met 18 jaar op het mbo en hbo heeft ooit gerookt (47%), ruim een kwart (27%) heeft de afgelopen maand gerookt en ruim één op de tien (11%) rookt dagelijks. Deze percentages zijn vrijwel gelijk aan de voorgaande meting in 2019.

Met name onder mbo-studenten wordt veel gerookt. Zo rookt op het mbo 12% van de 17-jarigen dagelijks. Op het hbo is dat 3%. Ook rookten de studenten op het mbo gemiddeld meer sigaretten per dag (5,5) dan studenten op het hbo (3,7). Ongeveer een kwart van de mbo- en hbo-studenten (26%) vindt het normaal dat leeftijdgenoten roken.

Meer weten?

Wil je meer lezen over deze meting van de middelenmonitor mbo-hbo? Lees dit artikel van het Trimbos-instituut of download de hieronder de factsheet ‘Middelengebruik onder studenten van 16-18 jaar op het mbo en hbo 2021‘.

Download factsheet
Categorieën
Netwerk nieuws Nieuws

Campagne PUUR rookvrij deelt bewezen methodes en persoonlijke tips van stoppers

Nederlanders zoeken bij het stoppen met roken vooral afleiding in eten, bewegen, het huishouden en hobby’s. Het blijkt uit een peiling van PanelWizard onder ruim 1.300 mensen die de afgelopen jaren succesvol zijn gestopt. Tweederde van hen deed dit zonder hulp, terwijl uit wetenschappelijk onderzoek blijkt dat stoppogingen tot 77% succesvoller zijn als rokers professionele hulp krijgen. Daarom richt de campagne PUUR rookvrij de aandacht in de aanloop naar het nieuwe jaar – het moment van de goede voornemens – op methodes die een roker helpen te stoppen. Van bewezen stopmethodes tot persoonlijke tips van stoppers zelf.

Allerhande hulpmiddelen

Bijna tweederde (63%) van de Nederlanders zocht afleiding tijdens het stoppen met roken, vooral iets eten (28%), wandelen (19%) en sporten (15%) zijn populair. Vrouwen zoeken vaker afleiding dan mannen en doen dat onder andere door zich bezig te houden met hobby’s (17% tegen 12%), lezen (9% tegen 4%) en het gebruiken van de mobiel (14% tegen 8%). Jongvolwassenen (17%) grijpen tijdens het stoppen met roken nog vaker naar de mobiele telefoon. Om het ‘gemis’ van een sigaret op te vangen hield 9% iets in de hand als een pen, rietje of wortel, 6% stak iets niet-eetbaars als een tandenstoker of roerstaafje in de mond. Op moeilijke momenten zocht 20% hulp bij de partner. Als er erkende hulpmiddelen werden gebruikt was dat vooral de nicotinepleister (30%), medicatie (17%), een stop-app (10%) of hulp van de huisarts (9%).

Professionele hulp

Marc Willemsen, programmahoofd Tabak bij het Trimbos-instituut over de peiling: “Vooral professionele hulp helpt, maar alles waar mensen verder baat bij hebben om van de sigaret of sigaar af te blijven is mooi meegenomen. Hoewel het voor sommige mensen uitkomst biedt, is het natuurlijk niet zo dat de meeste rokers met wortels of wandelen kunnen stoppen. Een tabaksverslaving moet je niet onderschatten. Stoppen is niet eenvoudig, zeker als iemand al langere tijd rookt. Een goede plek om te beginnen bij de zoektocht naar hulp is de Stoplijn. Daar krijgen mensen tips en adviezen om het roken voorgoed vaarwel te zeggen.”

Gezonde start

Staatssecretaris Maarten van Ooijen van VWS steekt toekomstige stoppers een hart onder de riem: “Veel mensen proberen aan het begin van het nieuwe jaar te stoppen met roken. Dat is top maar echt niet eenvoudig weet ik uit de ervaringen van rokers en artsen. Je hoeft het niet op eigen houtje te doen, je kunt bijvoorbeeld met je huisarts overleggen welke stopmethode voor jou het beste kan werken. Ik wens iedereen heel veel succes met deze gezonde start van het nieuwe jaar!” 

Over de peiling

Deze peiling werd uitgevoerd door PanelWizard in opdracht van het ministerie van VWS onder Nederlanders die de afgelopen twintig jaar succesvol zijn gestopt met roken. De 1.313 respondenten zijn representatief verdeeld naar geslacht, leeftijd, opleidingsniveau en provincie. Doel van het onderzoek was het vinden van tips en tricks voor het stoppen met roken, zodat toekomstige stoppers daar hun voordeel mee kunnen doen.

Over PUUR rookvrij

De campagne PUUR rookvrij komt voort uit de afspraken in het Nationaal Preventieakkoord, dat streeft naar een Rookvrije Generatie in 2040. Op www.puurrookvrij.nl en www.ikstopnu.nl vinden rokers informatie over deskundigen, begeleiding, hulpmiddelen, tips en andere initiatieven om hen te helpen stoppen.

Categorieën
Netwerk nieuws Nieuws

Burgerinitiatief ‘Nicotinee’ van start

Electronic smoke device and cigarette and lighter on blue background. Quit smoking concept.

Vier maatschappelijke organisaties starten ‘Nicotinee’, een burgerinitiatief voor een nicotinevrije generatie. ConsumentenClaim, Rookpreventie Jeugd, Gezondheidskloof.nl en de Nederlandse Vereniging van Artsen voor Longziekten en Tuberculose willen dat vanaf 2030 de leeftijdgrens voor de verkoop van (e-)sigaretten en andere nicotinehoudende producten jaarlijks met één jaar omhooggaat.  

Nicotinevrije generatie 

Met deze maatregel willen de organisaties bereiken dat er in de toekomst een nicotinevrije generatie ontstaat. Om te voorkomen dat de huidige generatie jongeren vroegtijdig verslaafd raakt aan nicotine, wordt een nieuw op te richten toezichthouder voorgesteld, die zich specifiek op de bescherming van jongeren richt. 

Nicotinevrije toekomst  

Het initiatief is in lijn met ontwikkelingen in het buitenland. Door een verkoopverbod van alle nicotinehoudende producten vanaf 2030 te koppelen aan het geboortejaar 2012 ontstaat een echte nicotinevrije generatie. In Denemarken, Australië, Nieuw-Zeeland, Singapore en Maleisië zijn al soortgelijke wetsvoorstellen besproken of doorgevoerd. Ook daar is gekozen voor het jaar 2030 als startdatum. 

Toezicht noodzakelijk 

Stef Smit, directeur ConsumentenClaim en mede-initiatiefnemer van ‘Nicotinee’: “Hoewel de huidige verkoopgrens 18 jaar is, kunnen jongeren zowel in fysieke winkels als online eenvoudig nicotinehoudende producten kopen, zoals vapes. Daar moet veel strenger op gecontroleerd worden. Wij denken dat daarvoor een nieuw op te richten toezichthouder nodig is die zich uitsluitend toelegt op de bescherming van jongeren.” 

Burgerinitiatief 

Als voor het burgerinitiatief 40.000 handtekeningen worden opgehaald, moet het voorstel in de Tweede Kamer behandeld worden. Dit is volgens de initiatiefnemers nodig, omdat het huidige beleid én toezicht van de regering ernstig tekortschiet. 

Wil jij Nicotinee steunen? Onderteken dan het burgerinitiatief via hun website. 

Onderteken ‘Nicotinee’
Categorieën
Netwerk nieuws Nieuws Onderzoek

Onderzoek: Tabaksverkooppunten moeten effectiever worden verminderd

Op 8 december debatteert de Tweede Kamer onder andere over het terugdringen van het aantal verkooppunten van tabak. In het Nationaal Preventieakkoord van 2018 staat  het voornemen om tabaksverkooppunten te verminderen en per 2024 te stoppen met de verkoop van tabak in supermarkten. Uit onderzoek van het Amsterdam UMC in het Tabak uit het Zicht project blijkt echter dat dit niet voldoende is.

Aanpak

De onderzoekers brachten de kernresultaten uit het Tabak uit het Zicht project samen in een factsheet. In het project  brachten ze tabaksverkoopomgeving in vier steden in kaart: Amsterdam, Haarlem, Eindhoven en Zwolle. Adolescenten in deze steden vulden een vragenlijst in over roken-gerelateerde onderwerpen en deden mee aan metingen van hun blootstelling aan de in kaart gebrachte verkooppunten. Verder brachten de onderzoekers alle verkooppunten in zeven plattelandsgemeenten in kaart.

Bekijk de factsheet

Gemakkelijk verkrijgbaar

Het onderzoek toont aan dat tabak gemakkelijk verkrijgbaar is in zowel steden als dorpen. In armere buurten is de verkrijgbaarheid groter, wat de toch al grote ongelijkheden op het gebied van roken kan uitvergroten. Veel verkooppunten bevinden zich rond scholen; in steden hebben scholen gemiddeld drie tabakswinkels binnen een straal van 500 meter. Jongeren op het vmbo worden vaker blootgesteld aan tabaksverkoop dan jongeren op het vwo. Dit is zorgelijk, omdat adolescenten die vaker worden blootgesteld aan verkooppunten, roken sociaal acceptabeler vinden.

Verkooppunten omlaag

Het aantal tabaksverkooppunten moet dus flink worden teruggebracht. Met het huidige plan om de verkoop van tabak in supermarkten te verbieden komen we er niet; ruim twee derde van de verkooppunten in steden zijn andere winkels dan supermarkten en ook in landelijke gemeenten blijft tabak bereikbaar. Bovendien toont het Tabak uit het Zicht onderzoek aan dat jongeren die sigaretten kopen dit juist niet in supermarkten doen, maar in tabak- en gemakszaken.

Problemen voorkomen

Bij het terugdringen van het aantal verkooppunten moet men rekening houden met een aantal problemen dat kan optreden als je enkel bepaalde winkeltypen uitsluit van verkoop, zoals supermarkten en benzinestations. We moeten voorkomen dat er verschuiving van de verkoop optreedt naar uitgezonderde winkeltypen, het aanbod tabaksverkooppunten toeneemt in armere buurten en er veel tabaksverkooppunten blijven in omgevingen waar jongeren zijn.

Vergunningsstelsel

Een vergunningenstelsel voor de verkoop van tabak is de meest veelbelovende manier om het aantal verkooppunten én de plaatsing van verkooppunten in de hand te houden. Met dit stelsel geeft men alleen aan bepaalde winkeltypen vergunningen uit en stelt men een limiet op het aantal vergunningen per buurt. Zo voorkomen we dat de verkoop verschuift van bijvoorbeeld supermarkten naar kleine winkels.

Contact

Wil je meer weten over (de resultaten van) dit onderzoek? Dan kun je contact opnemen met Tessa van Deelen (t.r.d.vandeelen@amsterdamumc.nl) en Mirte Kuipers (m.a.kuipers@amsterdamumc.nl).

Categorieën
Netwerk nieuws Nieuws

Goede voornemens? Ga in gesprek over roken!

Een nieuw jaar betekent voor veel mensen een nieuwe start. Veel mensen die roken hebben het goede voornemen te stoppen. De landelijke campagne PUUR rookvrij is daarom vanaf 12 december weer te zien op websites en social media. Mensen die roken worden aangemoedigd om 2023 rookvrij te starten.

Ga in gesprek over roken

Als (zorg)professional kan je hieraan bijdragen door met mensen die roken in gesprek te gaan. Start zelf ook met een goed voornemen! Vraag patiënten of ze roken en verwijs hen naar stoppen-met-rokenhulp.

Materialen

Maak stoppen met roken bespreekbaar. De gratis campagnematerialen kunnen u hierbij helpen. Door deze materialen in uw wachtkamer of spreekkamer te plaatsen kunt u makkelijk en snel een gesprek over roken beginnen. Kijk op www.puurvoorprofs.nl voor meer informatie, tips en materialen.